Tháng điệp răn đe của Triều Tiên khi chĩa pháo thẳng vào Hàn Quốc

Tình hình tại khu vực biên giới liên Triều đang chứng kiến những diễn biến căng thẳng mới khi quân đội Triều Tiên công khai triển khai các đơn vị pháo binh hạng nặng hướng trực tiếp về phía lãnh thổ Hàn Quốc. Các hình ảnh vệ tinh và dữ liệu từ trạm quan sát Aegibong tại thành phố Gimpo, tỉnh Gyeonggi, ghi nhận ít nhất ba khẩu pháo tự hành đã được bố trí dọc theo khu vực biên giới huyện Kaepung thuộc tỉnh Hwanghae. Động thái này không chỉ là một hành động quân sự đơn thuần mà còn được giới quan sát đánh giá là thông điệp răn đe chiến lược trong bối cảnh mối quan hệ giữa Bình Nhưỡng và Seoul đang rơi xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ.
Diễn biến tại thực địa và xác nhận của các chuyên gia
Theo dữ liệu hình ảnh được thu thập vào ngày 27/10, các khẩu pháo này được đặt trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu, với nòng pháo hướng thẳng về phía lãnh thổ Hàn Quốc. Mặc dù không ghi nhận sự hiện diện thường trực của binh sĩ xung quanh các khẩu pháo vào thời điểm đó, nhưng các quan sát viên lưu ý rằng các hoạt động xây dựng công sự dọc theo hàng rào biên giới vẫn diễn ra liên tục kể từ đầu năm 2024.
Các chuyên gia quốc phòng tại Seoul đã tiến hành phân tích kỹ lưỡng các hình ảnh này. Theo ông Yang Uk, một chuyên gia quân sự từ Viện Nghiên cứu Chính sách Asan tại Seoul, đây khả năng cao là các mẫu pháo tự hành M-1981 với cỡ nòng 122 mm. Mặc dù đây là dòng vũ khí đã cũ, được biên chế cho Quân đội Nhân dân Triều Tiên từ cuối những năm 1970, chúng vẫn sở hữu tầm bắn lên tới 24 km, đủ khả năng uy hiếp các khu vực ngoại ô của thành phố Gimpo.

Tuy nhiên, Joost Oliemans, một nhà nghiên cứu chuyên về khí tài quân sự Triều Tiên, lại đưa ra góc nhìn khác. Ông cho rằng trong số các vũ khí được ghi nhận có sự xuất hiện của loại pháo tự hành chống tăng 100 mm thuộc họ Tokchon (ra mắt năm 1972) và một biến thể dựa trên pháo kéo dài D-74 122 mm. Trong khi đó, ông Shin Seung-ki từ Viện Phân tích Quốc phòng Hàn Quốc lại nhận diện một trong những hệ thống này là pháo tự hành 152 mm. Ông nhấn mạnh rằng có khả năng cao những hệ thống này đã được bố trí tại đó từ lâu chứ không phải là sự tăng cường mới mẻ, mặc dù tính chất công khai của chúng là một sự thay đổi đáng chú ý trong cách tiếp cận của Bình Nhưỡng.
Bối cảnh leo thang và các tuyên bố chính trị
Để hiểu rõ mức độ nghiêm trọng của sự việc, cần đặt nó trong dòng thời gian của các biến động chính trị gần đây trên bán đảo Triều Tiên. Từ đầu tháng 10, bà Kim Yo-jong, em gái nhà lãnh đạo Kim Jong-un, đã liên tục đưa ra các tuyên bố cứng rắn. Bà khẳng định rằng Triều Tiên sẽ triển khai "các vũ khí chiến thuật mới" dọc theo biên giới và tái khởi động chương trình phát thanh tuyên truyền, nhằm đáp trả việc Hàn Quốc sử dụng loa phóng thanh cảnh báo và bắn cảnh cáo.
Sự thay đổi trong quan điểm chiến lược của Bình Nhưỡng bắt đầu rõ rệt sau khi ông Kim Jong-un chính thức tuyên bố coi quan hệ liên Triều là mối quan hệ giữa "hai quốc gia thù địch". Điều này dẫn đến hàng loạt hoạt động xây dựng rào chắn, đường hầm chiến thuật và các công trình phòng thủ dọc theo Đường phân định quân sự (MDL). Không chỉ dừng lại ở khí tài, tình hình biên giới còn trở nên nguy hiểm hơn bởi các cáo buộc về việc Triều Tiên cài đặt mìn tại các khu vực phi quân sự (DMZ). Bộ Quốc phòng Hàn Quốc đã báo cáo về vụ nổ mìn xảy ra vào ngày 21/9, khiến ba binh sĩ Hàn Quốc bị thương, trong đó có một người phải cắt cụt bàn chân.
Phản ứng từ Seoul và cộng đồng quốc tế
Đáp lại những động thái phô trương sức mạnh của Bình Nhưỡng, đại diện Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hàn Quốc (JCS), phát ngôn viên Jang Do-young, cho biết quân đội Hàn Quốc đang theo dõi sát sao mọi diễn biến. Ông khẳng định: "Triều Tiên đã đặt pháo hạng nặng dọc theo các khu vực ven biển từ lâu. Dù họ đã đưa ra nhiều tuyên bố về việc trang bị vũ khí mới gần đây, nhưng chúng tôi đánh giá rằng các khẩu pháo này không nên được coi là khí tài chiến lược mới hay có sức đe dọa đột biến".

Tuy nhiên, các chuyên gia an ninh như Shin Jong-woo, tổng thư ký Diễn đàn An ninh và Quốc phòng Hàn Quốc, lại cho rằng việc triển khai pháo binh ngay sát hàng rào biên giới là một điều "khá bất thường". Theo ông, hành động này liên quan trực tiếp đến chỉ đạo của bà Kim Yo-jong về việc tăng cường năng lực quân sự và là một phần trong nỗ lực của Triều Tiên nhằm gây áp lực tâm lý lên phía Hàn Quốc.
Phân tích chiến lược: Tại sao lại là pháo binh cũ?
Việc Triều Tiên lựa chọn sử dụng các loại pháo cũ như M-1981 thay vì các hệ thống pháo phản lực bắn loạt (MLRS) hiện đại hơn đặt ra nhiều câu hỏi về mục đích quân sự. Pháo tự hành 155 mm hiện đại của Triều Tiên với tầm bắn hơn 60 km hoặc các hệ thống pháo phản lực 600 mm có khả năng mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật rõ ràng là những vũ khí có tính răn đe thực chất hơn.
Các chuyên gia cho rằng việc đưa các loại pháo đời cũ ra "lộ diện" không nằm ở hiệu quả tác chiến, mà nằm ở hiệu ứng chính trị và tâm lý. Việc đưa pháo ra khỏi các hầm ngầm, vị trí ẩn nấp để đặt công khai tại biên giới là hành động "phô diễn sức mạnh" (show of force) điển hình. Mục tiêu là để phía Hàn Quốc và cộng đồng quốc tế phải chú ý, đồng thời thể hiện sự sẵn sàng thực thi chính sách biên giới bằng sức mạnh quân sự thay vì đối thoại.
Trong chiến tranh hiện đại, các đơn vị pháo binh thường sử dụng địa hình như sườn núi hoặc các khu vực khuất tầm nhìn để tránh bị phát hiện và tiêu diệt. Việc Triều Tiên chủ động làm ngược lại cho thấy đây là một thông điệp chính trị có tính toán. Giáo sư Lim Eul-chul từ Đại học Kyungnam tại Seoul nhận định: "Bằng cách cố tình phô diễn các khẩu pháo hạng nặng gần tuyến đầu, Triều Tiên đang gửi đi tín hiệu rằng họ đã sẵn sàng thực thi các chính sách biên giới mới bằng sức mạnh quân sự, thay vì thông qua các kênh đàm phán vốn đã bị đóng băng".

Tầm nhìn dài hạn và nguy cơ rủi ro
Sự leo thang này đặt ra những thách thức lớn đối với an ninh khu vực. Việc các hệ thống vũ khí được bố trí gần khu vực DMZ làm tăng đáng kể nguy cơ xảy ra các cuộc đụng độ ngoài ý muốn. Khi các khẩu pháo được đặt trong trạng thái sẵn sàng khai hỏa, chỉ cần một sai lầm nhỏ trong đánh giá hoặc một hành động khiêu khích vô tình từ một trong hai phía cũng có thể dẫn đến một cuộc khủng hoảng quân sự toàn diện.
Hơn nữa, chiến lược của Triều Tiên dường như là làm xói mòn sự tự tin của Hàn Quốc trong việc kiểm soát các khu vực biên giới. Bằng cách duy trì sự hiện diện quân sự thường trực và công khai, Bình Nhưỡng đang cố gắng buộc Seoul phải phân bổ nguồn lực quốc phòng lớn hơn dọc theo tuyến đường biên giới, đồng thời gây ra tình trạng bất an thường xuyên cho cư dân các khu vực giáp ranh như Gimpo hay các đảo phía Tây.
Các báo cáo gần đây từ tờ New York Times và các phương tiện truyền thông quốc tế cũng đồng thuận rằng hành động của Triều Tiên không chỉ là để phòng thủ. Đó là một phần trong chiến dịch rộng lớn hơn nhằm khẳng định vị thế của một quốc gia hạt nhân và từ chối mọi nỗ lực hòa giải. Trong bối cảnh các kênh liên lạc giữa hai miền vẫn chưa được nối lại, việc pháo binh Triều Tiên chĩa thẳng vào lãnh thổ Hàn Quốc trở thành một biểu tượng rõ nét nhất cho sự bế tắc của tiến trình hòa bình trên bán đảo này.
Kết luận
Cho đến thời điểm hiện tại, phía Triều Tiên vẫn chưa đưa ra bình luận chính thức về các báo cáo này. Tuy nhiên, với việc tiếp tục duy trì các vị trí pháo binh và không có dấu hiệu rút lui, rõ ràng Bình Nhưỡng đang sử dụng quân sự như một công cụ chính trị then chốt. Đối với Hàn Quốc và cộng đồng quốc tế, thách thức không chỉ nằm ở việc đối phó với những khẩu pháo cũ kỹ này, mà là làm thế nào để ngăn chặn sự leo thang quân sự dẫn đến những hậu quả không thể đảo ngược trên bán đảo Triều Tiên trong tương lai gần. Mọi ánh mắt giờ đây đang đổ dồn vào các diễn biến tại biên giới, nơi mà sự tĩnh lặng của các nòng pháo đang chứa đựng những nguy cơ khó lường đối với hòa bình Đông Bắc Á.







