Con gái Chủ tịch PNJ bị bán giải chấp cổ phiếu trong bối cảnh khó khăn kinh doanh

Gần 1,84 triệu cổ phiếu PNJ thuộc sở hữu của bà Trần Phương Ngọc Giao, con gái Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) Cao Thị Ngọc Dung, đã bị các công ty chứng khoán bán giải chấp trong phiên giao dịch ngày 30/10/2026. Động thái này đánh dấu một diễn biến đáng chú ý trong bối cảnh gia đình người đứng đầu PNJ liên tục có các giao dịch cổ phiếu quy mô lớn trong những tháng gần đây, đồng thời phản ánh áp lực tài chính trong một giai đoạn kinh doanh đầy thách thức đối với doanh nghiệp bán lẻ trang sức hàng đầu Việt Nam.

Diễn biến chi tiết của phiên bán giải chấp

Theo báo cáo kết quả giao dịch được PNJ công bố, trong phiên giao dịch ngày 30/10/2026, bà Trần Phương Ngọc Giao đã bị các công ty chứng khoán thực hiện bán giải chấp (force-sell) gần 1,84 triệu cổ phiếu PNJ thông qua phương thức khớp lệnh trên sàn.

Trước thời điểm giao dịch này diễn ra, bà Giao nắm giữ hơn 11,7 triệu cổ phiếu PNJ, tương đương với tỷ lệ sở hữu 2,29% vốn điều lệ của công ty. Sau khi lượng cổ phiếu kể trên bị bán ra để xử lý các nghĩa vụ tài chính, tỷ lệ sở hữu của bà Giao tại PNJ đã giảm xuống còn hơn 9,86 triệu đơn vị, tương ứng với tỷ lệ 1,93%.

Đáng chú ý, sự kiện này đã được dự báo từ trước khi Công ty Cổ phần Chứng khoán MB (MBS) đưa ra thông báo về việc dự kiến bán giải chấp cổ phiếu PNJ thuộc sở hữu của bà Giao. Cụ thể, vào ngày 30/10, MBS cho biết kế hoạch bán giải chấp lên tới 2,17 triệu cổ phiếu PNJ. Như vậy, số lượng cổ phiếu thực tế bị bán ra trong phiên thấp hơn khoảng 332.000 đơn vị so với dự kiến ban đầu, cho thấy một phần nghĩa vụ thanh toán hoặc ký quỹ đã được giải quyết kịp thời để giảm bớt áp lực bán tháo.

Chuỗi sự kiện bán giải chấp trong tháng 10

Đây không phải là lần đầu tiên trong tháng 10/2026 cổ phiếu PNJ do bà Trần Phương Ngọc Giao nắm giữ bị các công ty chứng khoán bán giải chấp. Trước đó, vào ngày 8/10, Công ty Cổ phần Chứng khoán VNDIRECT đã thực hiện bán giải chấp 2,94 triệu cổ phiếu PNJ của bà Giao, cũng thông qua phương thức khớp lệnh trên thị trường.

Sau giao dịch ngày 8/10, lượng cổ phiếu bà Giao nắm giữ đã giảm từ mức hơn 14,64 triệu đơn vị (tương đương 2,86% vốn) xuống còn khoảng 11,7 triệu cổ phiếu (tương đương 2,29% vốn). Như vậy, chỉ tính riêng trong tháng 10, tổng cộng khoảng 4,78 triệu cổ phiếu PNJ thuộc sở hữu của bà Giao đã bị bán ra thị trường thông qua các đợt giải chấp bắt buộc.

Việc liên tục bị bán giải chấp cổ phiếu cho thấy áp lực thanh khoản đáng kể đối với các cá nhân có liên quan đến lãnh đạo cấp cao của PNJ trong giai đoạn thị trường chứng khoán biến động mạnh và giá cổ phiếu PNJ rơi xuống vùng đáy thấp nhất trong gần 10 năm qua.

Bối cảnh giao dịch trong gia đình Chủ tịch PNJ

Những giao dịch bán cổ phiếu của bà Giao diễn ra trong bối cảnh cùng thời điểm, các thành viên khác trong gia đình Chủ tịch PNJ Cao Thị Ngọc Dung cũng thực hiện những giao dịch có quy mô lớn.

Trong tháng 9/2026, bà Trần Phương Ngọc Thảo – Phó Chủ tịch HĐQT PNJ và cũng là con gái bà Cao Thị Ngọc Dung – đã bán 7 triệu cổ phiếu. Cùng thời điểm, bà Trần Phương Ngọc Hà cũng hoàn tất việc bán 18 triệu cổ phiếu PNJ. Theo các thông tin được công bố chính thức, các giao dịch này nhằm mục đích thu xếp nguồn vốn để gia đình bà Cao Thị Ngọc Dung cho PNJ vay, từ đó bổ sung vốn lưu động phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty trong giai đoạn khó khăn.

Các chuyên gia tài chính nhận định rằng, việc các thành viên trong gia đình lãnh đạo phải bán cổ phiếu, dù là chủ động hay bị giải chấp, thường gây ra những lo ngại nhất định cho nhà đầu tư về tình hình tài chính cá nhân hoặc áp lực từ các khoản vay ký quỹ (margin). Tuy nhiên, đối với PNJ, thông tin về việc nguồn vốn thu được từ các giao dịch này được cho là để hỗ trợ doanh nghiệp vay vốn đã phần nào trấn an thị trường về mục đích sử dụng nguồn tiền.

Kết quả kinh doanh và những thách thức của PNJ

Sự kiện bán giải chấp cổ phiếu diễn ra trong bối cảnh PNJ vừa công bố kết quả kinh doanh quý 3/2026 với những con số gây chú ý. Theo báo cáo tài chính hợp nhất, doanh thu thuần của PNJ trong quý 3 đạt 6.995 tỷ đồng, giảm 14% so với cùng kỳ năm trước.

Lợi nhuận trước thuế của công ty trong quý 3 đạt 328 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 258 tỷ đồng, giảm mạnh so với mức 626 tỷ đồng và 496 tỷ đồng của cùng kỳ năm 2025. Tổng mức lợi nhuận trong hai quý gần nhất của PNJ ước tính khoảng 996 tỷ đồng, cho thấy một sự suy giảm đáng kể về hiệu quả hoạt động.

Giải trình về kết quả kinh doanh này, đại diện PNJ cho biết doanh thu sụt giảm chủ yếu do nhu cầu tiêu dùng trên thị trường thay đổi mạnh mẽ. Biên lợi nhuận gộp cũng chịu ảnh hưởng tiêu cực bởi những biến động bất thường của giá vàng, cùng với sự thay đổi trong cơ cấu doanh thu và nhóm sản phẩm trọng tâm.

Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, PNJ đạt doanh thu thuần 32.704 tỷ đồng, tăng 29% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, lợi nhuận trước thuế chỉ đạt 535 tỷ đồng, giảm 74% và lợi nhuận sau thuế đạt 471 tỷ đồng, giảm 71%.

Phân tích bảng cân đối kế toán

Tính đến ngày 30/09/2026, tổng tài sản của PNJ đạt 20.126 tỷ đồng, không có sự chênh lệch lớn so với đầu năm. Trong đó, hàng tồn kho sau khi trích lập dự phòng đạt 16.626 tỷ đồng, tăng 5% và chiếm tới 83% tổng tài sản của công ty. Đây là một con số phản ánh rủi ro thị trường khi lượng vốn lớn bị "chôn" trong hàng tồn kho trong bối cảnh giá vàng biến động mạnh.

Về cơ cấu nợ, dư nợ ngân hàng của PNJ đã giảm 607 tỷ đồng, tương đương mức giảm 14% so với đầu năm, còn 3.617 tỷ đồng. Đáng chú ý, công ty phát sinh khoản nợ vay cá nhân 704 tỷ đồng, trong đó có khoản vay từ bà Cao Thị Ngọc Dung trị giá 700 tỷ đồng. Khoản vay này có lãi suất 10%/năm và đáo hạn vào ngày 25/09/2027. Việc doanh nghiệp vay vốn từ chính lãnh đạo cấp cao cho thấy sự linh hoạt trong việc huy động vốn nội bộ để duy trì hoạt động trong bối cảnh tín dụng ngân hàng thắt chặt hoặc chi phí vay vốn bên ngoài cao.

Tác động và triển vọng thị trường

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu PNJ đã ghi nhận những đợt giảm điểm kéo dài trong năm 2026. Kết thúc phiên giao dịch ngày 2/11, cổ phiếu PNJ dừng ở mức 15.600 đồng/cổ phiếu. Mức giá này được giới quan sát đánh giá là vùng thấp nhất của cổ phiếu này trong khoảng 10 năm trở lại đây.

Các chuyên gia phân tích cho rằng, sự kết hợp giữa áp lực bán giải chấp từ cổ đông nội bộ và kết quả kinh doanh suy giảm đã tạo nên một "cơn bão hoàn hảo" khiến tâm lý nhà đầu tư đối với PNJ trở nên thận trọng hơn. Tuy nhiên, với vị thế là doanh nghiệp bán lẻ trang sức có thị phần lớn nhất cả nước, khả năng phục hồi của PNJ phụ thuộc rất nhiều vào sự ổn định của giá vàng thế giới và sự phục hồi của sức mua tiêu dùng nội địa trong giai đoạn cuối năm.

Nhìn chung, câu chuyện bán giải chấp của bà Trần Phương Ngọc Giao không chỉ là vấn đề cá nhân mà còn là tín hiệu phản ánh những khó khăn mà các doanh nghiệp lớn phải đối mặt khi thị trường chứng khoán và thị trường hàng hóa cùng biến động trái chiều. Việc công ty và gia đình Chủ tịch nỗ lực duy trì nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh cho thấy sự cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp, dù phải đối mặt với những tổn thất về tài sản cá nhân trong ngắn hạn. Thị trường hiện đang theo dõi sát sao liệu PNJ có thể cải thiện biên lợi nhuận và tối ưu hóa hàng tồn kho trong các quý tiếp theo để lấy lại đà tăng trưởng hay không.